ΜΑΘΗΜΑ 13: Ενδείξεις και αντενδείξεις ηλεκτροθεραπευτικών μέσων

Καλώς ήρθατε στο δέκατο τρίτο μάθημα Ηλεκτροθεραπείας!

Στο σημερινό μάθημα μελετήσαμε τις ενδείξεις και αντενδείξεις των ηλεκτροθεραπευτικών μέσων, όπως αυτές παρουσιάζονται στο βιβλίο (Ηλεκτροθεραπεία Ι). Στόχος του μαθήματος ήταν η αναγνώριση των περιπτώσεων στις οποίες η εφαρμογή των ηλεκτρικών ρευμάτων επιτρέπεται ή απαγορεύεται, καθώς και η καλλιέργεια υπευθυνότητας και επαγγελματικής κρίσης κατά την κλινική πράξη 

 

Γενικές αρχές εφαρμογής ηλεκτροθεραπείας

Η εφαρμογή των θεραπευτικών ηλεκτρικών ρευμάτων προϋποθέτει γνώση της συμπεριφοράς των ιστών, της γενικής κατάστασης του ασθενούς και των επιδιωκόμενων θεραπευτικών αποτελεσμάτων. Η ηλεκτροθεραπεία μπορεί να προκαλέσει αισθητικό ή μυϊκό ερεθισμό, ανακούφιση του πόνου, βελτίωση της αιματικής και λεμφικής κυκλοφορίας, αλλά και ανεπιθύμητες αντιδράσεις όταν δεν εφαρμόζεται σωστά 

 

Ενδείξεις εφαρμογής ηλεκτροθεραπευτικών ρευμάτων

Τα χαμηλόσυχνα, μέσης και υψηλής συχνότητας ρεύματα χρησιμοποιούνται, ανάλογα με το είδος τους, για:

• την ανακούφιση του πόνου,
• τη μυϊκή διέγερση και ενδυνάμωση,
• τη μείωση του μυϊκού σπασμού,
• τη βελτίωση της αιματικής και λεμφικής κυκλοφορίας,
• τη μείωση του οιδήματος και της φλεγμονής, και
• τη διευκόλυνση της επούλωσης τραυμάτων και ιστών .

Οι ενδείξεις αυτές διαφοροποιούνται ανάλογα με το είδος του ρεύματος, όπως παρουσιάζεται αναλυτικά στα κεφάλαια που αφορούν τα Γαλβανικά, Διαδυναμικά, Παρεμβαλλόμενα ρεύματα και το TENS.

 

Γενικές αντενδείξεις εφαρμογής ηλεκτροθεραπείας

Υπάρχουν περιπτώσεις στις οποίες η εφαρμογή ηλεκτροθεραπείας δεν επιτρέπεται, ανεξάρτητα από το είδος του ρεύματος. Σε αυτές περιλαμβάνονται:

• η ύπαρξη βηματοδότη ή άλλης εμφυτευμένης ηλεκτρονικής συσκευής,
• η παρουσία κακοήθους όγκου στην περιοχή εφαρμογής,
• ενεργές αιμορραγίες ή θρομβοφλεβίτιδα,
• σοβαρές καρδιοπάθειες,
• περιοχές με διαταραγμένη ή ανύπαρκτη αισθητικότητα, και
• η εφαρμογή στην περιοχή της καρδιάς ή του καρωτιδικού κόλπου 

 

Αντενδείξεις και προφυλάξεις ανά κατηγορία ρευμάτων

Στα Γαλβανικά ρεύματα, υπάρχει κίνδυνος ερεθισμού του δέρματος και εγκαυμάτων, ιδιαίτερα όταν δεν τηρούνται τα επιτρεπτά όρια έντασης και χρόνου εφαρμογής. Απαιτείται αυξημένη προσοχή σε δερματικές βλάβες και φλεγμονές.

Στα Διαδυναμικά και Παρεμβαλλόμενα ρεύματα, επισημαίνεται η ανάγκη προσεκτικής ρύθμισης των παραμέτρων, καθώς η έντονη μυϊκή διέγερση μπορεί να προκαλέσει δυσφορία ή κόπωση, ιδιαίτερα σε οξείες φάσεις τραυματισμών.

Στο TENS,  η εφαρμογή δεν πρέπει να γίνεται σε περιοχές με μειωμένη αισθητικότητα ή χωρίς προηγούμενη ενημέρωση του ασθενούς, καθώς και ότι απαιτείται συνεχής επικοινωνία για την αποφυγή υπερδιέγερσης.

 

Αναγνώριση επιτρεπτών και μη επιτρεπτών περιπτώσεων

Η αναγνώριση των περιπτώσεων εφαρμογής ή μη της ηλεκτροθεραπείας βασίζεται στη σωστή λήψη ιστορικού, στην παρατήρηση της γενικής κατάστασης του ασθενούς και στην αξιολόγηση της περιοχής εφαρμογής. Ο βοηθός φυσικοθεραπευτή δεν λαμβάνει αυτόνομες αποφάσεις, αλλά οφείλει να ενημερώνει τον υπεύθυνο φυσικοθεραπευτή όταν διαπιστώνει πιθανή αντένδειξη .

 

Ανάπτυξη υπευθυνότητας και επαγγελματικής κρίσης

Η υπευθυνότητα και η επαγγελματική κρίση αποτελούν βασικές δεξιότητες που καλλιεργούνται μέσα από τη γνώση των ενδείξεων και αντενδείξεων. Η σωστή εφαρμογή των ηλεκτροθεραπευτικών μέσων προστατεύει τόσο τον ασθενή όσο και τον επαγγελματία υγείας και συμβάλλει στην ποιοτική παροχή φυσικοθεραπευτικών υπηρεσιών.